یادداشت های فرزاد خلفی

درس هایی از حوادث پس از انتخابات

fkhalafi — Tue, 08 Dec 2009 10:48:18 GMT

انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری با حضور بی نظیر مردم همراه بود که می توان آن را حماسه ای به یاد ماندنی به شمار آورد. مشارکت 85 درصدی مردم در این انتخابات تحکیم مردم سالاری دینی و تاکیدی دوباره بر تداوم گفتمان انقلاب اسلامی حول محور ولایت فقیه و تاسی از اندیشه های امام و رهبری بود.

مردم به انقلابی رای داده اند که بر مبنای جهان بینی توحیدی با دو اصل اسلامیت و جمهوریت ،نظامی را شکل داد که بی شک در طول تاریخ اسلام کم نظیر بوده است . این نظام بر اساس اندیشه های الهی معمار کبیر انقلاب اسلامی ، امام خمینی شکل گرفت و بر مولفه هایی چون جمع بين خداگرايي و مردم‌گرايي ، پيوند ديانت و سياست، عدالت ، امر به معروف و نهی از منکر ، اصالت تكليف در مقابل نتيجه ، مصلحت اسلام و مسلمين ، دعوت و گسترش اسلام ، نفي سبيل ، تقدم اهم بر مهم و توجه به مقتضيات زمان و مكان توجه ویژه دارد.

سیاست خارجی احمدی نژاد و رای شورای حکام

fkhalafi — Mon, 30 Nov 2009 08:29:18 GMT

اعضای شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی در جلسه روز جمعه، 6 آذرماه (27 نوامبر)، قطعنامه پیشنهادی محکومیت کشورمان با این ادعا که ایران در ساخت یک مرکز غنی سازی اورانیوم فعالیت مخفیانه دارد را با اکثریت آرا تصویب و از کشورمان خواستند تا ساخت و ساز در طرح فردو قم را متوقف کند. این نخستین قطعنامه ضد ایرانی مصوب شورای حکام در چهار سال گذشته بوده است.

پیش نویس این قطعنامه در جلسه نمایندگان کشورهای عضو گروه 1+5 متشکل از پنج عضو دایم شورای امنیت - آمریکا، روسیه، چین، بریتانیا و فرانسه - و آلمان تهیه و به اجلاس شورای حکام ارائه شده بود.

از مجموع 35 عضو شورای حکام، 25 کشور به قطعنامه که خواستار تعلیق فعالیت های تاسیسات فوردوی ایران شده است رای مثبت و سه کشور شامل ونزوئلا، مالزی و کوبا به آن رای منفی دادند.

افغانستان، برزیل، مصر، پاکستان، آفریقای جنوبی و ترکیه شش کشوری بودند که به قطعنامه غربی ها بر ضد ایران رای ممتنع دادند، جمهوری آذربایجان از همسایگان ایران نیز به هنگام رای گیری، نشست را ترک کرد.

بر این اساس اسامی کشورهایی که به قطعنامه ضد ایرانی شورای حکام رای مثبت دادند به شرح زیر است:1- آرژانتین 2-استرالیا 3-بورکینافاسو 4- کامرون 5- کانادا 6- چین 7- دانمارک 8- فرانسه 9- آلمان 10-هند 11-ژاپن 12-کنیا 13- کره جنوبی 14- مغولستان 15-هلند 16- نیوزلند 17- پرو 18- رومانی 19- روسیه 20- اسپانیا 21- سوییس 22- اوکراین 23- انگلیس 24- امریکا 25- اروگوئه

نکته تاسف بار تر اینکه دو کشور روسیه و چین در حالی به عنوان دوستان و شرکای راهبردی ایران توسط دولت احمدی نژاد به حساب می آید که هر دو بر علیه ایران رای می دهند و در صدور چهار قطعنامه ضد ایرانی شورای امنیت نیز سهم مهمی داشته اند. روسیه همچنان طی سال های اخیر در راه اندازی نیروگاه اتمی بوشهر مانع تراشی می کند و بیشتر با کارت ایران بازی می کند. بنظر می رسد در این بین ما بازی می خوریم و در دامن بازی و دسایس این کشور افتاده ایم . روسیه کشوری که در سوابق روابط با ایران کارنامه سیاه و ننگینی دارد و دو بار ایران را اشغال کرده است . این کشور ، همان کشوری است که در دوران هشت سال دفاع مقدس از فروش سیم خاردار به کشورمان هم دریغ کرده است . بنابراین فقدان صداقت روسیه در روابط با ایران نباید بیش از حد مورد غفلت دولتمردان قرار گیرد و شواهد و تجارب گذشته نشان داده که روس ها دوستی مطمئن و پایدار برای جمهوری اسلامی ایران نیستند.

در شرایطی این کشورها علیه ایران رای داده اند که دو کشور ترکیه و برزیل که احمدی نژاد چند روز پیش از آنجا دیدن کرد و در رسانه ملی به شدت تبلیغ شد ، درباره محکومیت ایران رای ممتنع و در واقع سکوت و ابراز رضایت خود را اعلام داشتند.

حمایت از حقوق مسلم هسته ای فارغ از جار و جنجال و با بهره گیری از ظرفیت های همه نخبگان و دلسوزان نظام میسر است . در حالی که بوی بد تفرقه و انشقاق در جامعه همچنان برجا ماند هاست بی شک از قدرت های سلطه گر گرفته تا کشور کوچکی چون بورکینا فاسو به خود اجازه می دهند بر علیه فعالت های صلح آمیز هسته ای کشورمان رای دهند . انتظار می رود دیپلماسی هسته ای فعالتر و هوشمند انه تر در مسیر اعتماد سازی و اقناع جهانی حرکت کند و حقوق هسته ای ایران بیش از پیش تامین و هزینه ها نیز کاهش یابد.

نگاهی به توقیف همشهری

fkhalafi — Tue, 24 Nov 2009 10:29:18 GMT

دیروز دوم آذر ماه خبر توقیف روزنامه پر تیراژ همشهری را خواندم . از توقف مطبوعات متاسف می شوم و معتقدم که گردش آزاد اطلاعات نباید آسیب ببیند و همچنین اصحاب جراید باید خود را موظف به رعایت قانون ُ اخلاق ،هنجار ها و ارزش های اسلامی و ملی بدانند .

توقیف روزنامه همشهری به بدلیل چاپ یک آگهی تبلیغاتی در صفحه اول با عکسی از معبد فرقه ضاله بهائیان در هند بود که مردم را به سیر و سیاحت از هند و به نوعی دیدن این معبد دعوت می نمود. صد البته بهائیت فرقه ای انحرافی و ضاله است که بر اساس اصول اسلامی و قانون اساسی تبلیغ آن غیر قانونی ُ ُُ نادرست و منکر است اما آیا این تخلف که به احتمال زیاد سهوی بوده می تواند بهانه و دلیلی محکم برای توقیف باشد؟

متولیان امور فرهنگی می توانستند با یک تذکر و اخطار به دست اندر کاران نشریه از وقوع این قبیل اقدامات بدون رسانه ای شدن موضوع جلوگیری کنند ولی آنچه اتفاق افتاد این بود که با توقیف نشریه این منکر رسانه ای و این حرکت خود تبلیغ و اشاعه منکری بود که بسیار بدتر از خود منکر است. با اعلام خبر توقیف این روزنامه بسیاری از مردم اکنون می دانند که بهائیان معبدی در هند دارند و دیدنی .

بجاست متولیان امور فرهنگی در برخورد با حوزه رسانه همه جوانب امور را در نظر گیرند و با درایت و با نگاهی غیر سیاسی و مبتنی بر مدار قانون و اخلاق اقدام کنند.

دل نوشته ای از رهبر معظم انقلاب

fkhalafi — Sat, 21 Nov 2009 15:36:29 GMT

سرخوش زسبـوی غم پنهــانی خویشم

چون زلف تو سرگرم پریشانی خویشم

در بزم وصال تو نگـویـم زكم و بیـش

چون آینه خو كرده به حیرانی خویشم

لـب بـاز نكـردم به خروشـی و فغـانی

مـن محـرم راز دل طـوفــانـی خویشم

یك چند پشیمان شدم از رندی و مستی

عمری است پشیمان زپشیمانی خویشم

از شوق شكرخند لبـش جان نسپـردم

شرمنـده جانـان ز گران جانـی خویشم

بشكسته ‌تر ازخویش ندیدم به همه عمر

افسرده دل از خویشم و زندانی خویشم

هر چند « امین » ، بستۀ دنیا نیـم اما

دلـبـسـتـۀ یــاران خــراسـانـی خویشم

نگاهی تحلیلی بر لایحه هدفمند کردن یارانه ها

fkhalafi — Sat, 14 Nov 2009 11:49:27 GMT

اقتصاد ایران طی یکصد سال اخیر شرایط گوناگونی را تجربه کرده است ، زمانی خوب و در زمانی دیگر در وضعیت نامطلوبی بسر برده است . در دوران پهلوی اقتصاد ایران بشدت دولتی ، متکی به نفت و در مسیر مدرنیزاسیون به کشوری مصرف زده و بدون الگو و برنامه مناسب تبدیل شد که ساختار آن با پدیده ای به نام نفت و نظام اصلاحات ارضی آشفته تر شد.

پس از پيروزي انقلاب اسلامي گرچه دستاوردهاي بسيار ارزشمندی در حوزه های مختلف سیاسی ، فرهنگی و بعضا" اقتصادی داشته ایم اما واقعيت اين است كه طي این سالها كشور از تورم دو رقمي و نابرابری های اقتصادی در رنج است ، رشد اقتصادي در برخي از سالها خوب بوده ولي بلافاصله اين رشد كم شده به عبارتي توليد درآمد و ثروت كه يكي از مولفه هاي رفاه در كشور است پايدار نيست، نرخ بيكاري هنوز دو رقمي است و اينها مواردي هستند كه در آسيب شناسي اقتصاد ايران تمام مجموعه هاي فكري و محافل اقتصادي را به اين نتيجه رساند ه است که ساختار اقتصادی کشور نیازمند تغییر و تحول اساسی است ، البته دست یابی به چنین هدفی نیازمند برنامه ریزی جامع و همه جانبه نگر است.

Opportunities and obstacles for Iran's membership in shanghai cooperation organization

fkhalafi — Tue, 20 Oct 2009 10:21:14 GMT

*Dr Jahanbakhsh Ezadi

*Farzad Khalafi

Abstract:
The article, with regard to the cause and the process of shaping SCO and enumerating its goals and features, tries to analyze the opportunities and obstacles facing Iran's membership.

perceiving the interactive co operations in regional and international systems, reinforcing the geopolitics position of country, reducing the pressures of West - particularly America, strengthening economic co operations -especially in the field of energy - and also scientific and cultural collaborations can be Searched in the form of Iran's membership in sco. In addition, Iran's international position and its bargaining power will increase in regional and global levels.

Iran in the shape of this organization, with regard to the east and along with interactive cooperation and détente orientation toward west, can pursue its long-term development goals. Iran's membership in sco, on the one hand requires extensive economic cooperation of members with Iran and on the other hand, the regional position of Iran in security arrangements will improve

دیپلماسی گاز :

fkhalafi — Mon, 05 Oct 2009 12:16:18 GMT

ايران با در اختيار داشتن حدود ۲۶ تريليون متر مكعب گاز (۱۸ درصد ذخاير گاز جهان)، دومين دارنده ذخاير گاز جهان پس از روسيه است. صنعت گاز ايران با وجود داشتن چنين موفقيتي و به دلايل مختلف از جمله غالب بودن نفت بر ساختار اقتصادي و انرژي كشور، تأخير در بهره گيري از ذخاير گازي و سرمايه گذاري هاي محدود، به صنعتي پويا و توسعه يافته تبديل نشده است. نماد مهم اين وضعيت، سهم بسيار اندك ايران در صادرات جهاني گاز است. ايران با صادرات محدود گاز به تركيه عملا از سال ۲۰۰۲ به جمع صادركنندگان گاز جهان پيوست.

عدم تعامل سیاست خارجی و سیاست نفتی

fkhalafi — Sun, 09 Aug 2009 11:00:25 GMT

سیاست های نفتی ما در سرنوشت ملی مان تعیین کننده بوده اما سیاست خارجی و سیاست نفتی ما تقریبا بدون تعامل تاثیرگذار با یکدیگر حرکت کرده اند و امروز همچنان با این پدیده روبروییم.

مطالعات تاریخی موید این است که نفت در ایران هم در چارچوب خودش هم سیاست خارجی و هم سیاست داخلی مختص خود را داشته و زیرنظر عالی ترین مقام حکومت قرار بوده و راه به سیستم دولتی کارشناسی پیدا نکرده است. حتی قانون اساسی بعد از انقلاب هم این تفکیک را قائل شده و سیاست های خارجی و سیاست های نفتی در دو فصل جداگانه آمده است. این به این معناست که جدایی سیاست های مرتبط با نفت و مرتبط با سیاست خارجی حتی در جمهوری اسلامی هم وجود دارد.

ايران و دکترين سياست خارجي

fkhalafi — Mon, 25 May 2009 06:52:39 GMT

مقدمه

روابط بين الملل و سياست‏خارجى به شکل امروزى و در قالب يک سيستم منسجم محصول دوران معاصر به خصوص پس از جنگ جهانى دوم است; اما برخى مسائل نظير مراودات خارجى ، جنگ و صلح به قدمت تاريخ بشر سابقه دارد . به گفته «هالستى‏» اگر يکى از مهم‏ترين مسائل روابط بين الملل را مطالعه دو پديده جنگ و صلح بدانيم، مطالعه مسائل بين الملل به دوره‏هاى قبل از ميلاد باز مى‏گردد

سياست‏خارجى مجموعه‏اى از مسائل سياسى مرتبط به حوزه خارجى است و از دو بخش نسبتا ثابت و متغير برخوردار مى‏باشد . قسمت ثابت آن، بيانگر چارچوب کلى سياست گذارى خارجى است که خط مشى‏ها و استراتژى‏هاى سياست‏خارجى در درون آن تنظيم مى‏گردد; اين بخش عمدتا مبتنى بر قانون اساسي ، آموزه‏هاى نظرى و نظام ارزشى حاکم است . عناصر متغير سياست‏خارجى ناظر به تاکتيک ها يي است که متناسب با اوضاع و شرايط تنظيم و تدوين مى‏گردند .

بدون ترديد نقش سياست خارجي در توسعه و تعالي يک کشور غير قابل انکار است و بر همگان مسلم است که پيشرفت بدون تعامل و همکاري حسنه در مناسبات با کشور ها و مسائل و مراجع بين الملليتحصيل نمي شود و توجه به سياست خارجي از ضروريات کشوري است که اهداف بلند مدتي را دنبال مي کند. آنچه پيش روي داريم يررسي مفاهيم ، مباني و اصول سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران از منظر قانون اساسي و تئوري ها و نظريه هاي پذيرفته شده و رايج بين المللي است. در اين ميان اين سووال مطرح مي شود که دکترين سياست خارجي جمهودي اسلامي ايران چيست ؟ و ساخت نظام سياسي جمهوري اسلامي ايران و سند چشم انداز بيست ساله با کداميک از تئوري هاي بين المللي سازوگاري دارد؟

اصطلاحات

سياست خارجي

يک رشته اعمال از پيش طراحي شده توسط تصميم گيرندگان حکومتي که مقصود ازآن دستيابي به اهدافي معين، درچارچوب کلي ودرمحيط جهاني و بين المللي است .سياست خارجي شامل تدوين( formulation) و اجراي (Implementatian) يک سلسله اهداف و منافع ملي است که درصحنه بين المللي ازسوي دولت ها انجام مي پذيرد و مفهوم قدرت و ميل به افزايش آن خصيصه جوهري هر اقدام سياست خارجي است.

دیپلماسی Diplomattie

دیپلماسی به معنی فن و یا هنر اداره روابط خارجی یک کشور است.

( طلوعی ، ص 471 نشر علم )

دکترین Doctrine

" در لغت به معنی آیین و عقیده و مسلک است ، ولی در سیاست به معنی طرز تفکر و خط مشی دولتمردان در امور سیاسی به کار گرفته شده است. دکترین معمولا" به مجموعه اقدامات و خط مشی سیاسی یک دولتمرد که ممکن است مشابه دولتمردان قبل و بعد از او باشد اطلاق نمی شود، بلکه بخشی از اقدامات و سیاست های او را که جنبه ابتکاری داشته و آثار مهمی برجای می گذارد دکترین می نامند. اصطلاح دکترین نخستین بار در زمان ریاست جمهوری جیمز مونروئه پنجمین رییس جمهور آمریکا که از سال 1817 تا 1825 بر آن کشور حکومت کرد ، به کار رفت " ( همان طلوعی ، ص458 نشر علم1377 )

دکترین ،آیین اصول عقیده، نظریه ، تعلیم ، مکتب ، سیاست ، آموزه

1) اصول و قواعدی که در هریک از شاخه های علوم و یا در میان پیروان یک آیین مورد تصدیق و اعتقاد باشد

2) مجموعه ای از عقاید که دستگاهی، از نظریات دینی ، فلسفی یا سیاسی تشکیل دهد

3) مجموعه عقایدی که در باب توجیه و بیان و تفسیر قواعدی مثلا" سیاسی از طرف علمای فن اضهار شده است.

4) اصول یک فلسفه ، نظام فکری یا سیاست و خط مشی ( ، علی آقا بخشی و مینو افشاری راد ، ص 171، نشر چاپار 1379 )

دکترین Doctrine

اصول (عقاید) ؛ تعلیمات ، آموزه و آیین (نوروزی خیابانی ، ص 85 ، نشر نی 1379)

خط مشی ، سیاست Policy

طرح کلی و رئوس مطالب برای اقدام ، یا برنامه و نظر و عمل سیاسی است.

( آقا بخشی و مینو افشاری راد ، ص 442، نشر چاپار 1379 )

اصول سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران

ازمنظر قانون اساسی

بر اساس قانون اساسی اصول و مبانی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران به استناد بند 16 از اصل سوم و اصل 152 و با نگاهی به مقدمه این قانون به شرح زیر است.

بند 16 اصل 3 :

تنظیم سیاست خارجی کشور بر اساس

*معیارهای اسلام

* تعهد برادرانه نسبت به همه مسلمان

* حمایت بی‏دریغ از مستضعفان جهان

اصل ۱۵۲:

سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران بر اساس

*نفی هر گونه سلطه‏جویی و سلطه‏پذیری

*حفظ استقلال همه جانبه و تمامیت ارضی کشور

*دفاع از حقوق همه مسلمانان

*عدم تعهد در برابر قدرت‏های سلطه‏گر

* روابط صلح‏آمیز متقابل با دول غیر محارب.

خط مشی سیاست خارجی Foreign Policy

1)سعادت انسان در کل جامعه بشری

2)استقلال کشور

3) حفظ تمامیت ارضی

4) حمایت از مبارزه حق طلبانه مستضعفین

5) روابط صلح آمیز متقابل با دول غیر محارب

6)ائتلاف و اتحاد ملل مسلمان و وحدت جهان اسلام

7)نفی هرگونه ستم گری و ستم کشی

8)نفی هرگونه سلطه گری و سلطه پذیری
9)عدم تعهد در برابر قدرتهای سلطه گر

10)طرد کامل استعمار

11)جلوگیری از نفوذ اجانب

12)اجتناب از پیمانهایی که موجب سلطه بیگانه بر منابع طبیعی و اقتصاد ، فرهنگ و ارتش گردد

13) ظلم ستیزی و عدالت خواهی

14) تعهد برادرانه نسبت به همه مسلمانان

دکترین سیاست خارجی

دیدگاه 1

قبل از پاسخ به این سووال باید گفت که در سیاست خارجی ایران حلقه مفقوده ای وجود دارد و آن هم عدم تعریف دقیقی از هویت و منافع ملی است. سووالی که مطرح می شود این است که آیا تصمیم گیرندگان سیاست خارجی از منافع ملی تعریف یکسانی ارائه کرده اند و در تعیین اولویت ها ی منافع ملی اجماع نظر دارند؟

پاسخ به این سووالات منفی است. در نتیجه دکترین سیاست خارجی که مبتنی بر مولفه های پیشینی است سبب می شود که ایران فاقد دکترین منسجم و تعریف شده ای در حوزه سیاست خارجی باشد . چرا که نگاههای ارزشی و دینی مبتنی بر تفکر شیعی نوعی سیاست تجدید نظر طلبی در منطقه و دنیا را به کشور تحمیل می کند ،حال آنکه مولفه هایی نظیر حفظ تمامیت ارضی و توسعه و به نوعی قبول سیاست وضع موجود را بر جامعه تحمیل می کند. بنابراین تعارض میان دو سیاست که نشات گرفته از تعارض در تعریف هویت ملی است ، یکی از چالش های جدی است که مانع از تعریف دکترین سیاست خارجی است.

همچنین در رابطه با منافع ملی و اولویت های آن به نظر می رسد که اجماعی در بین تصمیم گیرند گان وجود ندارد، بلکه تعارض دیدگاهها در زمینه منافع ملی و اولویت های آن یکی دیگر از چالش های مهم دکترین سیاست خارجی است.

دیدگاه 2

تئوری های روابط بین الملل و میزان سازو گاری با ساخت نظام سیاسی و سند چشم انداز

تئوری حفظ وضع موجود

دیدگاه 1

نظام سیاسی و چشم انداز بیست ساله نوعی جهت گیری در سیاست خارجی را دیکته می کند که بیشتر به جهت گیری انزوا در سیاست خارجی نزدیک است. آن هم انزوا در سطح منطقه و چیزی شبیه دکترین مونروئه در آمریکا است . از دیگر سو در سطح منطقه جهت گیری هایی مبتنی بر اتحاد و ائتلاف برای ثبات و توسعه وجود دارد.در هر صورت حداقل در میان مدت سیاست قبول وضع موجود به عنوان سیاست تحمیل شده نزدیک به وافعیت است.

هر کشوری که بخواهد فراتر از توانمندی های خود در عرصه بین الملل قدم بردارد نه تنها نظام بین الملل و منطقه او را مجازات خواهد کرد بلکه بزرگترین مانع بر سر راه توسعه آن کشور خواهد بود. نمی توان قدرت منطقه ای را هدف گرفت و در عین حال با چالش های فرا منطقه ای مواجه بود. از این روی نظام سیاسی ایران و سند چشم انداز در چارچوب هیچکدام از تئوری های روابط بین الملل نمی گنجد.

دیدگاه 2

ساخت نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران در روابط خارجی مبتنی بر حفظ وضع موجود است . هدف حفظ تقسیم بندی قدرت بین المللی است. اساسا" جمهوری اسلامی بیشتر در طلب ثبات است تا تغییر و با استفاده از سیاست وضع موجود در پی به حداکثر رساندن منافع و امتیازات خود است. جمهوری اسلامی ایران در راستای این سیاست از منازعه آشکار و برخورد های نظامی به شدت پرهیز می کند و در تلاش است تا از طریق مذاکره و گفت و گو مسائل بین المللی خود را حل و فصل کند. تجربه بیست و چند ساله به خوبی بیانگر این مسئله است.

دولت احمدی نژاد بر این باور است که در سیاست خارجی خود از تئوری تجدید نظر طلبانه بهره گرفته و در صدد است تا موقعیت بین المللی خود را با اقدامات و ابتکارات استراتژیک ارتقا دهد. این دولت معتقد است برای دست یابی به اهداف بلند مدت و خارج شدن از لاک دفاعی از تاکتیک های تهاجمی استفاده می کند. اما آنچه بیشتر در عرصه بین المللی نتیجه داده، حکایت از فراهم شدن فضایی برای قرار دادن ایران در انزوا است.

سند چشم انداز بیست ساله، ایران توسعه یافته ، فعال و موثر در روابط بین الملل را هدف قرار داده است . اما آنچه از تئوری وضع موجود بدست می دهد افزایش تنش ها و حرکت به سمت انزوا است . برای رسیدن به این اهداف باید چالش های بین المللی کم شود وسطح اختلافات از وضع موجود پایین تر آید.

ایران و دیپلماسی انرژي

fkhalafi — Wed, 20 May 2009 15:07:22 GMT

انرژی به‌طور مشخص نفت و گاز یکی از مولفه‌های تاثیرگذار در تولید ثروت و قدرت در جهان کنونی محسوب می‌شود. اقتصاد جهانی با تمامی پیچیدگی‌های خود اعم از جهانی شدن، وابستگی متقابل، تاکید بر رقابت بی‌وقفه، استفاده از مزیت‌های نسبی و غیره، همچنان وابسته به انرژی نفت و گاز است؛ زیرا انرژی نقطة حرکت و سنگ بنای توسعه اقتصاد جهانی است. از سوی دیگر انرژی، خود یکی از ارکان قدرت محسوب می‌شود چون در جهان امروز، توسعه (که خود وابسته به انرژی است، می‌تواند تولید قدرت نماید. بر این اساس انرژی کالایی استراتژیک است که تامین و امنیت آن نقشی کانونی در امنیت بین‌الملل و اقتصاد جهانی دارد .